ตลาดโปรตีนทางเลือกในประเทศ ปี 2022… โดยศูนย์วิจัยกสิกรไทย

ด้วยค่าครองชีพ และ กำลังซื้อที่กดดันการใช้จ่ายของผู้บริโภค สินค้าโปรตีนทางเลือก หรือ โปรตีนที่ไม่ได้มาจากเนื้อสัตว์ ซึ่งต้องแข่งขันกับอาหารโปรตีนเนื้อสัตว์ นมวัว และ ไข่ที่มีหลากหลายระดับราคาและช่องทางการจำหน่าย… ส่งผลให้ผลิตภัณฑ์โปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารที่เริ่มเข้าสู่ตลาดมาระยะเวลาหนึ่ง อาจยังเผชิญความท้าทายในการเพิ่มปริมาณการบริโภคเพื่อเสริมหรือทดแทนมื้ออาหารหลักในกลุ่มผู้บริโภคส่วนใหญ่ หรือ ตลาด Mass 

ศูนย์วิจัยกสิกรไทยวิเคราะห์ว่า… มูลค่าตลาดโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ในปี 2022  น่าจะอยู่ที่ 4,100 ล้านบาท หรือ ขยายตัว 5.1% ซึ่งน้อยกว่าที่เคยคาดไว้ว่าอาจเติบโตได้ราว 7.0% จากปีก่อน โดยเป็นการเติบโตจากฝั่งราคาเป็นหลัก และ อัตราการเติบโตนี้ยังอยู่ในระดับที่ต่ำกว่าการเติบโตของอาหารในกลุ่มโปรตีน ที่คาดว่าจะขยายตัวได้ราว 8.8% ในปีนี้ ในขณะที่ปริมาณการบริโภคโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ในภาพรวมอาจหดตัว เพราะผู้บริโภคควบคุมค่าใช้จ่ายอย่างรัดกุมมากขึ้น โดยการเลือกซื้ออาหารทั่วไปที่ราคาถูกกว่าและหาซื้อได้ง่ายกว่า

อย่างไรก็ดี ด้วยศักยภาพในตัวสินค้าที่ตอบโจทย์เทรนด์การบริโภคเรื่องสุขภาพ-สิ่งแวดล้อม ตลอดจนการรุกเข้าสู่ตลาดนี้อย่างจริงจังของผู้ประกอบการจำนวนมากขึ้น ซึ่งน่าจะทำให้เกิดการลงทุนและพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่ตอบโจทย์ผู้บริโภคมากขึ้นตามมา ทั้งในมิติของรสชาติ ราคา ช่องทางจำหน่าย ทำให้คาดว่ามีโอกาสที่อัตราการบริโภคสินค้ากลุ่มนี้จะยังขยายตัวในระยะข้างหน้า 

การวางแผนใช้จ่ายของผู้บริโภคเป็นไปอย่างความระมัดระวัง ไม่เว้นแม้แต่การใช้จ่ายกับสินค้าในหมวดอาหาร ซึ่งเป็นสินค้าจำเป็น ที่คิดเป็นสัดส่วนราว 36% ของรายจ่ายเฉลี่ยของครัวเรือนไทย ทั้งนี้ อาหารเพื่ออนาคต หรือ Future Food อย่างโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ แม้จะเป็นหนึ่งในสินค้าอาหารที่อยู่ในกระแสการบริโภคของคนรุ่นใหม่ ซึ่งเติบโตได้จากการตระหนักถึงผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม และ แรงหนุนจากเทรนด์รักสุขภาพ การเข้าถึงช่องทางการขายที่เพิ่มขึ้น… ตลอดจนการเพิ่มขึ้นของจำนวนผลิตภัณฑ์ ผู้เล่นในตลาด และ จำนวนผู้ที่ให้การตอบรับสินค้า โดยเฉพาะกลุ่มผู้บริโภค Flexitarian หรือ ผู้บริโภคมังสวิรัติแบบยืดหยุ่น… แต่ด้วยลักษณะของสินค้าที่ยังคงมีราคาไม่ได้ถูกกว่าเมื่อเทียบกับสินค้าอาหารกลุ่มโปรตีนทั่วไปที่มีหลากหลายให้ผู้บริโภคเลือกซื้อหาได้อย่างสะดวก

ดังนั้น… ท่ามกลางกำลังซื้อและงบประมาณที่มีอยู่อย่างจำกัด จึงเป็นข้อจำกัดของการเพิ่มยอดขายหรือฐานลูกค้าใหม่สำหรับสินค้าโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ โดยเฉพาะจากกลุ่มผู้ซื้อที่มีรายได้ต่ำ-ปานกลาง ตลอดจนผู้บริโภคเป้าหมายซึ่งยังเป็นเพียงผู้บริโภคเฉพาะกลุ่มที่มีจำนวนไม่มากในไทย ซึ่งก็อาจเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการบริโภคไปตามกำลังซื้อได้เช่นกัน

นอกจากประเด็นเรื่องกำลังซื้อผู้บริโภคและการแข่งขันกับอาหารโปรตีนทั่วไปแล้ว การดำเนินธุรกิจโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ในปี 2022 ยังมีความท้าทายสำคัญจาก…

  1. การแข่งขันที่เริ่มรุนแรงจากจำนวนผู้เล่นที่เพิ่มขึ้น อาจกระทบต่อผู้ประกอบการรายเล็กมากกว่ารายใหญ่… เนื่องจากผู้ประกอบการรายใหญ่จะมีความยืดหยุ่นในการปรับตัวกับการเปลี่ยนแปลงในธุรกิจได้ค่อนข้างดี โดยเฉพาะระบบการผลิตที่ครบวงจร การผลิตที่ประหยัดต่อขนาด มีช่องทางจัดหน่ายของตนเองครอบคลุมทั่วประเทศ จึงทำราคาสินค้าได้ดี และ แข่งขันได้… ในขณะที่ผู้ประกอบการรายเล็กมักเผชิญกับข้อจำกัดดังกล่าว จึงทำให้มีต้นทุนการผลิตและค่าการตลาด อาทิ ค่า GP หรือค่าส่วนแบ่งการขาย เป็นต้น ที่สูงกว่าและเข้าถึงผู้บริโภคได้ยากกว่า ทำให้คาดว่าในระยะต่อไป การขับเคลื่อนของธุรกิจจะยังมาจากผู้ประกอบการรายใหญ่เป็นหลัก ขณะที่ การปรับตัวสำหรับผู้ประกอบการรายเล็ก อาจอยู่ที่การรวมกลุ่มกันเป็นเครือข่ายเพื่อสร้างอำนาจต่อรอง หรือ การพิจารณาร่วมพัฒนาธุรกิจกับผู้ประกอบการรายใหญ่ เพื่อเพิ่มความสามารถในการแข่งขันในธุรกิจและผลักดันการเติบโตของตลาดนี้
  2. ความเสี่ยงจากต้นทุนการผลิตที่เพิ่มสูงขึ้น… วัตถุดิบหลักในการผลิตโปรตีนทางเลือกของไทย ส่วนใหญ่ยังมาจากถั่วเหลือง และไทยยังพึ่งพาการนำเข้าถั่วเหลืองในสัดส่วนที่สูง ดังนั้น ภายใต้สถานการณ์ราคาธัญพืชโลก ราคาพลังงานและค่าขนส่งที่ยังมีแนวโน้มขยับขึ้นได้อีกในช่วงที่เหลือของปี 2565 อาจทำให้ธุรกิจมีภาระต้นทุนที่ขยับสูงขึ้น ทั้งนี้ ในระยะข้างหน้าการพัฒนาวัตถุดิบทางเลือกน่าจะเข้ามามีบทบาทมากขึ้น ซึ่งการเลือกใช้วัตถุดิบใดๆ คงต้องคำนึงถึงต้นน้ำหรือระบบการผลิตที่ต้องมีความมั่นคงเพียงพอในระยะยาวและอาจคำนึงถึงวัตถุดิบท้องถิ่นที่เป็นอัตลักษณ์เพื่อสร้างความแตกต่างควบคู่ไปด้วย

ศูนย์วิจัยกสิกรไทยคาดว่า… หากไม่มีผลของภาวะเศรษฐกิจ ค่าครองชีพ และ ต้นทุนการผลิตที่เร่งตัวสูงจากภาวะเงินเฟ้อ ในปี 2022… ตลาดโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่อาจเติบโตได้ราว 7.0% จากปีก่อน แต่จากปัจจัยท้าทายที่เกิดขึ้นในตลาด ทั้งในเรื่องของกำลังซื้อและภาวะเงินเฟ้อที่เร่งตัวขึ้น ตลาดโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่อาจมีมูลค่าประมาณ 4,100 ล้านบาท ขยายตัวได้ราว 5.1% ซึ่งเป็นการเติบโตจากฝั่งราคาราว 8.1% เป็นหลัก และ อัตราการเติบโตนี้ ยังอยู่ในระดับที่ต่ำกว่าการเติบโตของอาหารในกลุ่มโปรตีน ที่คาดว่าจะขยายตัวได้ราว 8.8% ในปีนี้ ในขณะที่ปริมาณการบริโภคโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ในภาพรวมอาจหดตัว หรือ ติดลบราว 3.1% เพราะผู้บริโภคควบคุมค่าใช้จ่ายอย่างรัดกุมมากขึ้น โดยการเลือกซื้ออาหารทั่วไปที่ราคาถูกกว่าและหาซื้อได้ง่ายกว่า

อย่างไรก็ดี ด้วยศักยภาพของสินค้าที่ตอบโจทย์เทรนด์บริโภคเรื่องสุขภาพ-สิ่งแวดล้อม ประกอบกับการรุกเข้าสู่ตลาดนี้อย่างจริงจังของผู้ประกอบการหลายราย ทั้งกลุ่มผลิตอาหารและผู้ประกอบการที่เดิมไม่ได้อยู่ในธุรกิจผลิตอาหารอย่าง กลุ่มพลังงาน และ ค้าปลีก เป็นต้น ซึ่งน่าจะทำให้เกิดการลงทุนและพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่ตอบโจทย์ผู้บริโภคมากขึ้นตามมา ทั้งในมิติของรสชาติที่ถูกปาก ราคาที่แข่งขันได้ ช่องทางจำหน่ายที่ทั่วถึง ทำให้คาดว่ามีโอกาสที่อัตราการบริโภคสินค้ากลุ่มนี้จะยังขยายตัวในระยะข้างหน้า… ในขณะที่ช่องว่างทางการตลาดสำหรับตลาดโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ในไทยยังมีอีกมาก เพราะมูลค่าตลาดของอาหารกลุ่มนี้ยังมีสัดส่วนน้อยหรือเพียง 0.6% เมื่อเทียบกับตลาดอาหารในกลุ่มโปรตีนทั้งหมดในไทยที่คาดว่าในปี 2022 จะมีมูลค่ากว่า 7.16 แสนล้านบาท

ภายใต้ความท้าทายของตลาดในประเทศ… การมองหาตลาดส่งออกเป็นอีกหนึ่งช่องทางสำหรับการขยายตลาดโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ เพราะการตอบรับในตัวสินค้าของผู้บริโภคในต่างประเทศมีค่อนข้างสูงกว่าตลาดในประเทศ สะท้อนจากมูลค่าการส่งออกสินค้ากลุ่มโปรตีนทางเลือกที่มาจากนวัตกรรมอาหารใหม่ที่สามารถเติบโตได้ดี ในช่วง 5 เดือนแรกของปี 2022 ทั้งในส่วนของโปรตีนทางเลือกจากพืช ซึ่งมีมูลค่าการส่งออกราว 628.7 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยขยายตัวถึง 13.5% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน… ส่วนตลาดศักยภาพสำคัญ ได้แก่ สหรัฐอเมริกา จีน ญี่ปุ่น และ อาเซียน… ส่วนสินค้าโปรตีนจากแมลงซึ่งมีมูลค่าการส่งออกราว 129.1 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยขยายตัว 25.0% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน… จะมีตลาดศักยภาพส่วนใหญ่อยู่ในกลุ่มประเทศสหภาพยุโรป อาทิ เนเธอร์แลนด์ เยอรมนี เบลเยียม…

ขอบคุณต้นฉบับข้อมูลเรียบเรียงโดยคุณชุติมา มุสิกะเจริญ จาก efinancethai.com 

References…

Share this post

Add Properea's Friend

เพิ่ม Properea.com เป็นเพื่อนทาง Line
ท่านจะได้ Link บทความใหม่ส่งตรงให้อย่างสม่ำเสมอโดยรบกวนแต่น้อย

Related Post

Smart City และ Smart Port ที่ท่าเรือแหลมฉบัง

ข้อตกลงความร่วมมือการพัฒนา Smart City ที่ท่าเรือแหลมฉบัง จะเป็นการต่อยอดระบบจองคิวรถบรรทุก หรือ ระบบ Truck Queue ของท่าเรือแหลมฉบัง โดยยกระดับให้เป็นภาพรวมการบริหารจัดการด้วยแพลตฟอร์ม และ วางโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลในพื้นที่ท่าเรือแหลมฉบัง โดยใช้กรอบการพัฒนาแพลตฟอร์มข้อมูลเมืองของดีป้า ซึ่งมีแหล่งข้อมูลต้นทางจากข้อมูลการเดินรถ… ข้อมูลจากหัวรถลาก… ข้อมูลตู้คอนเทนเนอร์… ข้อมูลตารางเรือ… สายการเดินเรือ และอื่นๆ จากท่าเรือเอกชนรวมถึงข้อมูลประกอบอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นข้อมูลการจราจร… ภูมิอากาศ… CCTV และ ข้อมูลที่ได้จากระบบให้บริการที่ถูกพัฒนาขึ้นใหม่

agile marketing

Agile Marketing

Agile Marketing เป็นแนวทางคิดเดียวกับแนวคิด Agile ที่พัฒนาขึ้นใช้ในขั้นตอนการพัฒนาซอฟท์แวร์ เพื่อแก้ไขขั้นตอนการทำงานแบบ Waterfall ที่เคยมีชั้นมีลำดับการตัดสินใจ ทำให้เกิดขั้นตอนชักช้าในระบบและกระบวนการ… จนต้องนำแนวคิดการทำงานให้ว่องไว หรือ Agility มาใช้ทดแทนความเชื่องช้าที่เคยมี

Libra Coin… โอกาสและแนวโน้ม

สองสามปีมานี้ข่าวคราวเรื่อง Bitcoin และ Cryptocurrency เป็นหนึ่งในข่าวหลักที่ผมเชื่อว่า น้อยคนนักที่จะไม่เคยได้ยินหรือรู้จัก Bitcoin ที่สร้างประเด็นมากมายขึ้นทั่วโลก… ล่าสุด Crytocurrency จาก Digital Platform ที่ทรงอิทธิพลกับไลฟ์สไตล์คนค่อนโลกอย่าง Facebook ก็เปิดตัวสู่มหาชนนาม… Libra Coin

Private Astronauts and LEO Economy… นักบินอวกาศเอกชน และ เศรษฐกิจบนวงโคจรลีโอ

วิสัยทัศน์การเป็นเผ่าพันธ์ข้ามอวกาศของมนุษย์โลก จะเริ่มต้นก้าวแรกด้วยการก่อสร้างที่อยู่อาศัยบนชั้นบรรยากาศระต่ำของโลก หรือ Low Earth Orbit หรือ LEO ซึ่งอยู่สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางจากพื้นโลกขึ้นไปไม่เกิน 2,000 กิโลเมตร… โดยสิ่งก่อสร้างที่เป็นที่อยู่อาศัยของมนุษย์ได้จริงแห่งแรกก็คือสถานีอวกาศนานาชาติ หรือ ISS หรือ International Space Station ซึ่งก่อสร้างอยู่สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางเพียง 340 กิโลเมตร…